Σπουδαίοι Φωτογράφοι

Sally Mann – Η φωτογράφος του μεγάλου φορμά

Share on facebook
Share on twitter
Share on skype
Share on pinterest
Share on email
Share on google

Γράφει η ΕΛΛΗ ΜΟΥΧΤΑΡΗ

Γεννημένη στη Βιρτζίνια, η Sally Mann, ξεκίνησε να ασχολείται με τη φωτογραφία στα 16 της μετά από παρότρυνση του πατέρα της. Το έργο της στο σύνολο του παρουσιάζει ασπρόμαυρες εικόνες μεγάλου φορμά, αρχικά της οικογένειας της και στη συνέχεια τοπίων. Μεγάλο μέρος του έργου της αφορά εννοιολογικά τη ζωή και το θάνατο. Το Immediate Family, είναι και το έργο της με το οποίο έγινε ευρέως γνωστή, για το οποίο λογοκρίθηκε και πολύ, καθώς περιλαμβάνει 65 ασπρόμαυρες φωτογραφίες των παιδιών της σε ηλικία κάτω των 10 ετών. Ο τόπος που διαδραματίζεται το έργο της Immediate Family, είναι το σπίτι της, ο χρόνος είναι τα ατέλειωτα καλοκαίρια και οι πρωταγωνιστές είναι τα μέλη της οικογένειάς της.

Η Sally Mann έζησε τη ζωή της στη Νοτιοδυτική Βιρτζίνια στους πρόποδες του βουνού Blue Ridge και όπως λέει και η ίδια, σε όλη τη διάρκεια της ζωής της, λίγα πράγματα άλλαξαν. Στο έργο της δίνει όλη την εικόνα αλλά και τη βαθιά αίσθηση του Νότου, εκεί που οι άντρες περπατούν αργά και καθώς περνούν μπροστά από μια παρέα γυναικών, χαιρετούν ανασηκώνοντας ελαφρά το καπέλο τους.

Τίποτα δεν αλλάζει καθώς ο χρόνος στο έργο της και στη ζωή της είναι σαν να μην κυλά. Τα σπίτια παραμένουν ίδια, τα έπιπλα, ακόμα και τα ρούχα στις φωτογραφίες της παραμένουν ίδια. Φορέματα από γενιά σε γενιά, φοριούνται, πλένονται και μαζεύονται, για να φορεθούν από τις επόμενες γενιές. Το μόνο που δείχνει να αλλάζει στο σκηνικό της ιστορίας της ζωής της Sally Mann είναι ο επικείμενος θάνατος των ανθρώπων γύρω της, που όμως και αυτός με κάποιον τρόπο έρχεται με ένα σεβασμό και μια φυσικότητα, χωρίς καμία διάθεση να ταράξει τα νερά.

Οι άνθρωποι απλά παύουν να υπάρχουν και ο μόνος τρόπος να αντιληφθεί την απώλεια είναι ο κενός χώρος που αφήνουν φεύγοντας, χωρίς κανένα δράμα, αποδεχόμενοι ότι τελείωσε ο χρόνος που είχαν να διανύσουν. Ο ίδιος θάνατος με αυτό τον τρόπο αποκτά στη ζωή της μια κυκλικότητα και δίνει ένα τέλος φυσικό, αποδεκτό και αναμενόμενο, καθώς και στα έργα της αποτυπώνεται σαν μια πραγματικότητα αναπόφευκτη χωρίς να είναι απεχθής. Ο πατέρας της, μια εκκεντρική φιγούρα στη ζωή της, αυτός που την ενέπνευσε να δημιουργήσει αυτές τις εικόνες, δημιουργούσε τέχνη από οτιδήποτε μπορούσε να φανταστεί, άθεος μεν, αλλά με ισχυρό αξιακό σύστημα, άρρηκτα συνδεδεμένος με τη γη από την οποία προήλθε και στην οποία τελικά επέστρεψε.

Μεγάλοι πρωταγωνιστές του έργου της, τα παιδιά της, αποτυπώθηκαν με μια ωμότητα και μια ειλικρίνεια, για κάποιους αποκρουστική, όπως πολλές φορές μπορεί να χαρακτηριστεί η αλήθεια, για άλλους σεβαστή σαν ένα γεγονός αυταπόδεικτο, χωρίς την ανάγκη ερμηνείας. Τα παιδιά της πολλές φορές γυμνά από ρούχα, ποζάρουν χωρίς αυτό να έχει καμία σημασία ούτε για τα ίδια αλλά ούτε και για τη φωτογράφο. Η Sally Mann προσεγγίζει την οικογένειά της με μια ηρεμία και μια ευθύτητα, όπως προσεγγίζει τη φύση, τη ζωή και το θάνατο, σαν παρατηρητής.

Οι εικόνες της είναι βαθιά αληθινές με ένα τρόπο που δεν χρειάζεται εξήγηση, καθώς η ουσία της αποτυπώνεται στις στιγμές. Η ιστορία που αφηγείται σε όλο της το έργο είναι η ζωή και η ενηλικίωση μέχρι το θάνατο. Πολλές φορές παραδέχτηκε πως οι εικόνες απλά συνέβησαν, δεν τις κατασκεύασε εκείνη. Απλά τις αναγνώρισε και στάθηκε εκεί να τις αποτυπώσει.

Το έργο της χαρακτηρίζεται από μια διττότητα. Την ομορφιά και τη θλίψη που ενυπάρχει μέσα σε όλα. Την ομορφιά της ζωής, ταυτόχρονα με τη βαθιά επίγνωση της απώλειας που θα επέλθει. Η βεβαιότητα της μη ύπαρξης χρόνου, καθώς και το γεγονός ότι όλα γύρω της παρέμεναν για πάντα ίδια, την οδήγησαν σε μια βαθιά πίστη ότι η ζωή συμβαίνει κυρίως λόγω της επιμονής του ανθρώπου.

Αυτή τη δύναμη και την αυτοπεποίθηση, σε πείσμα της κυκλικότητας και της ροής του χρόνου, παραδέχεται ότι αναγνώρισε στα μάτια των παιδιών της και μαζί με αυτό την ουσία να ζεις τη στιγμή, χωρίς να προσδοκάς για το μέλλον, ούτε και να κουβαλάς την αίσθηση της απώλειας που αφήνει το παρελθόν φεύγοντας.

Share on facebook
Share on twitter
Share on skype
Share on pinterest
Share on email
Share on google
Σχετικά Άρθρα